Dinleme Eğitiminde Etkin Öğrenme Yaklaşımı Üzerine Bir İnceleme

Gökhan Izgar; Gürbüz Çalışkan

doi:10.30703/cije.457548

TR EN

Dinleme Eğitiminde Etkin Öğrenme Yaklaşımı Üzerine Bir İnceleme

Öz

Bu araştırmanın amacı, eğitim fakülteleri Türkçe öğretmenliği lisans programında yer alan “Anlama Teknikleri 2: Dinleme Eğitimi” dersi için tasarlanan etkin öğrenme yaklaşımına dayalı ders uygulamasının öğretmen adaylarının görüşlerine göre değerlendirilmesidir. Durum çalışmasının kullanıldığı bu çalışmada veriler, araştırmacılar tarafından hazırlanan yarı yapılandırılmış görüşme formundan elde edilmiştir. Elde edilen veriler içerik analizi tekniği ile çözümlenmiştir. Türkçe öğretmenliği lisans programı 3. sınıf öğrencilerinden 32 öğretmen adayı görüşmelere gönüllü olarak katılmıştır. Elde edilen verilerin analizi sonucunda öğrenmelerin 8 tema altında şekillendiği görülmektedir. Öğretmen adaylarının görüşleri incelendiğinde bu dersteki öğrenmelerin yaparak-yaşayarak, okuyarak, tartışarak, araştırma yaparak ve sınıf dışı uygulamalarla yani öğrenci merkezli yöntemlerle gerçekleştiği belirtilmiştir (f=34). Ancak bazı öğretmen adayları da (f=20) öğrenmelerin dinleme, izleme, yazma yoluyla yani daha çok öğrenenin pasif olduğu uygulamalarla da gerçekleştiğinden bahsetmişlerdir. Ayrıca öğretmen adaylarının görüşlerine göre (f=53) öğrenilenlerin kalıcılı olduğu, günlük veya meslek hayatında kullanabileceği düşüncesi ön plana çıkmıştır. Bazı öğretmen adayları da (f=8) bu ders sonunda elde ettikleri öğrenmelerin kalıcılığına ve kullanılabilirliğine inanmadıklarını ifade etmişlerdir. Bu noktada bazı öğretmen adaylarının uygulamalar hakkındaki olumsuz görüşleri düşündürücüdür. Buradan hareketle etkin öğrenme yaklaşımının bileşenlerinden olan katılım, araştırma, sorgulama, eleştirel düşünme, yaparak yaşayarak öğrenme gibi becerilerin sergilenmesinde özellikle hazırbulunuşluk düzeyi yetersiz olan öğrenenler için sadece birkaç ders uygulaması ile beklenilen sonuçlara ulaşılmasının zor olacağı düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

Etkin öğrenme,dinleme eğitimi,etkin öğrenme etkinlikleri,öğretmen adayları,durum çalışması

A Case Study on Active Learning Approach in Teacher Education

Abstract

The purpose of this study is to evaluate the application of the course through the active learning approach designed for the “Comprehension Techniques 2: Teaching of Listening” course in the Turkish Language Teaching curriculum in the faculty of education according to the views of pre-service teachers. This study is a case study which is one of the qualitative research designs. Semi-structured interview protocol is used as the data collection tool. The data were analyzed using content analysis method, one of the qualitative data analysis methods. 32 pre-service teachers have participated in the study on a voluntary basis. Majority of the pre-service teachers (f=34) stated that they learnt the subject matter in the lesson through learning by experiencing, reading, discussing, doing research and with out-of-class activities. However, after analyzing the views of some pre-service teachers (f=20), it is seen that learning has taken place through listening, observing, writing, that is, with the practices in which the learner is passive. Similarly, majority of the pre-service teachers (f=53) stated that what they have learnt is permanent and they can use it in their daily or professional life while some of them (f=8) stated that they believe what they have learnt at the end of this lesson is not permanent and they won’t be using it.

Keywords

Active learning,listening education,active learning activities,pre-service teachers,case study

Kaynakça

Açıkgöz, K. U. (2003). Etkin öğrenme. İzmir: Eğitim Dünyası yayınları.
Aydede, M.Y. & Matyar, F. (2009). Fen Bilgisi öğretiminde aktif öğrenme yaklaşımının bilişsel düzeyde öğrenci başarısına etkisi. Türk Fen Eğitimi Dergisi, 6(1), 115-127.
Aytan, T. (2011). Etkin öğrenme yaklaşımının anadili eğitiminde okuma ve yazma becerilerini geliştirmeye etkisi. Yayımlanmamış Doktora Tezi. Selçuk Üniversitesi, Konya.
Başaran, B.I. (2004). Etkili öğrenme ve çoklu zekâ kuramı: Bir inceleme. Ege Eğitim Dergisi, 5(1), 7-15.
Bayrak, S. (2000). Bilgi toplumunda kaliteli eğitim modeli olarak aktif eğitim. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 21, 21-54.
Bölükbaş, F. & Özdemir, E. (2009). Aktif öğrenmenin yazılı anlatım becerilerine etkisi. Hasan Ali Yücel Eğitim Fakültesi Dergisi, 2, 27-43.
Büyükeskil, M. & Kesici, Ş. (2013). Ortaöğretim öğrencilerinin, sınıf rehber öğretmenlerinin ve rehber öğretmenlerin etkin öğrenme ile ilgili görüşleri. Türkiye Sosyal Politika ve Çalışma Hayatı Araştırmaları Dergisi, 3(4), 92-136.
Çelik, S., Şenocak, E., Bayrakçeken, S., Taşkesenligil, Y. & Doymuş, K. (2005). Aktif öğrenme stratejileri üzerine bir derleme çalışması. Kazım Karabekir Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 11, 155-185.

Davidson, J. (2015). Active learning in the secondary mathematics classroom: the effect on student. Colorado State University, Senior Honors Thesis. Colorado.
Demirci, C. (2003). Etkin öğrenme yaklaşımının erişiye etkisi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 25(25), 38-47.
Demirci, C. (2006). Fen Bilgisi öğretiminde etkin öğrenme yaklaşımının bilgi düzeyi erişiye etkisi. Eğitim ve Bilim Dergisi, 31(139), 10-18.
Demirel, Ö. (2011). Eğitimde program geliştirme: Kuramdan uygulamaya. Ankara: Pegem Akademi.
Emiroğlu, S. (2013). Türkçe öğretmeni adaylarının dinleme sorunlarına ilişkin görüşleri. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Türkçenin Eğitimi Öğretimi Özel Sayısı, 11, 269-307.
Emiroğlu, S. & Pınar, F. N. (2013). Dinleme becerisinin diğer beceri alanları ile ilişkisi. Turkish Studies, 8(4), 769-782.
Göçer, A. (2007). Bir öğrenme alanı olarak anlama eğitimi ve Türkçe öğretimindeki yeri. Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 23(2), 17-39.
Güneyli, A. (2007). Etkin öğrenme yaklaşımının anadili eğitiminde okuma ve yazma becerilerini geliştirmeye etkisi. Yayımlanmamış Doktora Tezi. Ankara: Ankara Üniversitesi.
Gür, H. & Seyhan, G. (2006). İlköğretim 7. sınıf matematik öğretiminde aktif öğrenmenin öğrenci başarısı üzerine etkisi. Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 8(1), 17-27.
Karatay, H., Dolunay, S.K. & Savaş, Ö. (2014). Türkçe öğretmenlerinin etkin dinleme ve dönüt durumları. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 2(4), 85-106.
Kemiksiz, Ö. (2016). Türkçe derslerindeki dinleme metinlerinde dinleme yöntem/tekniği – metin türü ilişkisi. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 4(1), 15-30.
Koç, G. (2000). Etkin öğrenme yaklaşımının eğitim ortamlarında kullanılması. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 19, 220-226.
Koç, G. (2011). Aktif öğrenmenin okuduğunu anlama ve eleştirel düşünme üzerindeki etkileri. Cumhuriyet Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 35(1), 28-37.
Korkmaz, H. (2001). Çoklu zekâ kuramı tabanlı etkin öğrenme yaklaşımının öğrenci başarısına ve tutumuna etkisi. Eğitim ve Bilim Dergisi, 26(122), 71-78.
Kurudayıoğlu, M. & Kana, F. (2013). Türkçe öğretmeni adaylarının dinleme becerisi ve dinleme eğitimi öz yeterlik algıları. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 9(2), 245-258.
Kyriacou, C. (1992). Active learning in secondary school mathematics. British Educational Research Journal, 18(3), 309-319.
Maden, A. & Durukan, E. (2016). Türkçe öğretmeni adaylarının dinleme kaygıları. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim Dergisi, 5(4), 1945-1957.
Memnun, D. S. (2008). Sekizinci sınıf permütasyon ve olasılık konularının aktif öğrenme ile öğretiminin uygulama düzeyi öğrenci başarısına etkisi. Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 11(2), 403-426.
Miles, M. B., & Huberman, A.M. (1994). Qualitative data analysis: An expanded sourcebook (2nd Edition). Calif: SAGE Publications.
Millî Eğitim Bakanlığı. (2017). Öğretmenlik Mesleği Genel Yeterlikleri. Ankara. http://oygm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2017_12/11115355_YYRETMENLYK_MESLEYY_GENEL_YETERLYKLERY.pdf Erişim tarihi: 05.02.2018
Özgün Koca, S.A., Yaman, M. & Şen, A.İ. (2005). Öğretmen adaylarının etkin öğrenme-öğretme ortamı hakkındaki görüşlerinin farklı yöntemler kullanılarak tespit edilmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 29, 117-126.
Paulson, D.R. (1999). Active learning and cooperative learning in the organic chemistry lecture class. Journal of Chemical Education, 76(8), 1136-40.Rosenthal, J.S. (1995). Active learning strategies in advanced mathematics classes. Studies in Higher Education, 20(2), 223-228.
Sever, S. (2008) Eğitimde ve bilimde Türkçe eğitimi. Cumhuriyetimizin Kuruluş Felsefesinin Öngördüğü Eğitim-Bildiriler. Malatya: İnönü Üniversitesi Matbaası: 435-471.
Sönmez, V. (2012). Program geliştirme öğretmen el kitabi. Ankara: Anı Yayıncılık.
Stern, D., & Huber, G. L. (1997). Active learning for students and teachers. Reports from Eight Countries. Frankfurt am Main: Peter Lang. Erişim Tarihi: 03.07.2018 http://karnadhaar.org/files/_active_learnin_1339335063.pdf
Sutcliffe, R.G., Cogdell, B., Hansell, M.H., & McAteer, E. (1999). Active learning in a large first year biology class: A collaborative resource-based study project on “AIDS in Science and Society”. Innovations in Education and Training International, 36(1), 53-64.
Türkel, A. (2012). Dinleme eğitimine ilişkin teknikler ve değerlendirmeleri. Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, 13, 128-141.
Türkyılmaz, M. (2010). Bir ders aracı olarak dinleme metinlerinin anlamaya etkisi: “Eskici” metni örnekleminde deneysel bir çalışma. Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 13(1), 207-220.
Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2005). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (Beşinci baskı). Ankara: Seçkin Yayıncılık.
Yıldız, N. (2015). Aktif öğrenme yönteminin altıncı sınıf öğrencilerinin yazma becerilerine etkisi. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 3(5), 59-73.
Yıldız, N., Keskin, H ve Ozan, Ö. (2016). Aktif öğrenme tekniklerinin yedinci sınıf öğrencilerinin dinleme becerilerine etkisi. Turkish Studies, 11(3), 2481-2496.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Gökhan Izgar ^*
Türkiye

Gürbüz Çalışkan

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2018

Gönderilme Tarihi

5 Eylül 2018

Kabul Tarihi

19 Aralık 2018

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2018 Cilt: 7 Sayı: 4

DOI

https://doi.org/10.30703/cije.457548

IZ

https://izlik.org/JA46PM53PP

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Izgar, G., & Çalışkan, G. (2018). Dinleme Eğitiminde Etkin Öğrenme Yaklaşımı Üzerine Bir İnceleme. Cumhuriyet Uluslararası Eğitim Dergisi, 7(4), 495-509. https://doi.org/10.30703/cije.457548

Cited By

Türkiye’de Dinleme Eğitiminin Geldiği Nokta (2017-2019 Yılları)

Uluslararası Sosyal Bilimler Akademi Dergisi

https://doi.org/10.47994/usbad.775002

Türkçe Derslerinde Aktif Öğrenme: İlgili Çalışmaların Betimsel İçerik Analizi

Alanyazın

https://doi.org/10.59320/alanyazin.1463298