Okul Öncesi ve Sınıf Öğretmenlerinin Hayat Boyu Öğrenme ve Uzaktan Eğitime Yönelik Tutumları Üzerine Bir İnceleme

Fatih Mutlu Özbilen; Alper Aytaç

doi:10.30703/cije.1144129

EN TR

An Examination on Pre-school and Classroom Teachers’ Attitudes towards Lifelong Learning and Distance Education

Abstract

This study examined the attitudes of pre-school and classroom teachers towards lifelong learning and distance education. The study adopted a survey model. The participants of the study consisted of 398 teachers, including classroom teachers working in public primary schools in a district of Istanbul and preschool teachers working in kindergartens serving within these schools. The data were collected with the “Lifelong Learning Attitude Scale” and “Distance Education Attitude Scale toward Teachers”. SPSS 22 and AMOS programs were used to analyze the data. The results revealed that teachers’ lifelong learning attitude levels were high and their attitude levels towards distance education were low. In addition, the results showed that the teachers’ attitudes towards lifelong learning and distance education did not differ significantly according to gender, branch and professional seniority. However, teachers’ lifelong learning attitude levels differed significantly in favor of women and pre-school teachers in the dimension of Unwillingness to Learn. Consequently, the researchers recommended that these groups of teachers should be given in-service training to reduce their reluctance to learn, and the underlying causes of their reluctance to learn should be examined through qualitative research.

Keywords

Okul Öncesi ve Sınıf Öğretmenlerinin Hayat Boyu Öğrenme ve Uzaktan Eğitime Yönelik Tutumları Üzerine Bir İnceleme

Öz

Bu çalışma okul öncesi ve sınıf öğretmenlerinin hayat boyu öğrenme ve uzaktan eğitime yönelik tutumlarını incelemiştir. Araştırmanın modeli nicel araştırma yöntemlerinden biri olan tarama modelidir. Araştırmanın örneklem grubunu İstanbul’un bir ilçesindeki kamu ilkokullarında görev yapan sınıf öğretmenleri ve bu okullar bünyesinde hizmet veren anasınıflarında görev yapan okul öncesi öğretmenleri olmak üzere toplam 398 öğretmen oluşturmuştur. Veriler “Yaşam Boyu Öğrenme Tutum Ölçeği” ve “Öğretmenlere Yönelik Uzaktan Eğitim Tutum Ölçeği” ile toplanmıştır. Verilerin analizinde SPSS 22 ve AMOS programları kullanılmıştır. Sonuç olarak bu çalışma, öğretmenlerin hayat boyu öğrenme tutum düzeylerinin yüksek ve uzaktan eğitime yönelik tutum düzeylerinin düşük seviyede olduğunu ortaya koymuştur. Ayrıca sonuçlar, öğretmenlerin hayat boyu öğrenme ve uzaktan eğitime yönelik tutum düzeylerinin cinsiyet, branş ve meslekî kıdeme göre anlamlı bir şekilde farklılaşmadığını göstermiştir. Fakat öğretmenlerin hayat boyu öğrenme tutum düzeyleri Öğrenme İsteksizliği boyutunda kadın ve okul öncesi öğretmenlerinin lehine anlamlı bir şekilde farklılaşmıştır. Dolayısıyla bu öğretmen gruplarının öğrenme isteksizliklerinin azaltılması yönünde kendilerine hizmet içi eğitim verilmesi ve öğrenme isteksizliklerinin altında yatan sebeplerin nitel araştırmalarla incelenmesi önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

References

Ağır, F. (2007). Özel okullarda ve devlet okullarında çalışan ilköğretim öğretmenlerinde uzaktan eğitime karşı tutumlarının belirlenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Balıkesir Üniversitesi.
Akman, A. (2021). İlköğretim din kültürü ve ahlak bilgisi öğretmenlerinin uzaktan eğitime yönelik tutumları [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Necmettin Erbakan Üniversitesi.
Altıntaş-Yüksel, E. (2021). Sınıf öğretmenlerinin Covid-19 salgını sürecinde çevrim içi ders-uzaktan eğitim deneyimlerinin incelenmesi. Ulakbilge, 57, 291–303. https://doi.10.7816/ulakbilge-09-57-11
Arslan, F. (2019). Öğretmenlerin yaşam boyu öğrenme düzeyleri ve öz-yönetimli öğrenme düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi: Karma yöntem [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Sakarya Üniversitesi.
Atman-Uslu, N., & Mumcu, F. (2021). Hayat boyu öğrenmede açık ve uzaktan eğitim. M. Sarıtepeci & H. Yıldız Durak (Ed.), Dijital çağda hayat boyu öğrenme (ss. 201-218). Pegem Akademi.
Ayaz, C. (2016). Öğretmenlerin yaşam boyu öğrenme eğilimlerinin bazı değişkenler açısından incelenmesi (Mardin ili örneği) [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Bartın Üniversitesi.
Aykış, F. (2021). Hayat boyu öğrenmede uzaktan eğitim tutum ölçeği geliştirme [Tıpta uzmanlık tezi]. Sağlık Bilimleri Üniversitesi.
Bahadır, Z. (2019). Üniversite öğrencilerinin yaşam boyu öğrenme eğilimlerinin yaşamın anlamı ile bazı demografik değişkenler açısından incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Sakarya Üniversitesi.

Bath, D.M., & Smith, C.D. (2009). The relationship between epistemological beliefs and the propensity for lifelong learning. Studies in Continuing Education, 31(21), 73-189. https://doi.org/10.1080/01580370902927758
Budak, Y., & Demirel, Ö. (2003). Öğretmenlerin hizmetiçi eğitim ihtiyacı. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 33, 62-81.
Can, E., & Günbayı, İ. (2021). Covid-19 pandemi sürecinde Eğitim Bilişim Ağı (EBA) üzerinden gerçekleştirilen uzaktan eğitim uygulamasına ilişkin ilkokul yönetici ve öğretmenlerinin görüşleri. Asya Studies Academic Social Studies/Akademik Sosyal Araştırmalar, 5(16), 279-303. https://doi.org/10.31455/asya.885885
Çam, E., & Saltan, F. (2019). İlköğretim öğretmenlerinin teknolojik pedagojik alan bilgileri ile yaşam boyu öğrenme eğilimleri arasındaki ilişki. İlköğretim Online, 18(3), 1196-1207. https://doi.org/10.17051/ilkonline.2019.611468
Çelik, D. (2018). Küreselleşme ve yükseköğretimin dönüşümü bağlamında uzaktan eğitim merkezleri ve yetişkin eğitimi. Yetişkin Eğitimi Dergisi, 1(1), 59-107.
Çetinkaya, B., Gülaçtı, F., Çiftçi, Z., & Kağan, M. (2019). Öğretmenlerin yaşam boyu öğrenme eğilimlerinin ve mesleki doyumlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Trakya Eğitim Dergisi, 9(4), 809-823. https://doi.org/10.24315/tred.529759
Delors, J. (1996). Learning: The treasure within report to UNESCO of the International Commission on Education for the twenty-first Century, UNESCO Publishing. Erişim adresi https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000109590 Erişim tarihi 27.12.2021.
Demir, T. (2021). Mesleki ve teknik anadolu lisesi öğretmenlerinin ve öğrencilerinin uzaktan eğitime yönelik tutumlarının incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Sakarya Üniversitesi.
Deniz, S. (2021). Öğretmenlere yönelik uzaktan eğitim tutum ölçeğinin geliştirilmesi ve öğretmen tutumlarının çeşitli değişkenlere göre incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Gaziantep Üniversitesi.
Doğan, E. (2019). Sınıf öğretmenlerinin öğrenilmiş güçlülük düzeyleri ile yaşam boyu öğrenme eğilimleri arasındaki ilişkinin incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. İstanbul Aydın Üniversitesi ve Yıldız Teknik Üniversitesi.
Dönmez, A. (2021). Fen bilimleri öğretmenlerinin uzaktan eğitime yönelik tutumlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Adıyaman Üniversitesi.
Ekşioğlu, S., Tarhan, S., & Çetin-Gündüz, H. (2017). Yaşam boyu öğrenme eğilimleri ile özyetkinlik beklentisi ve kişilik özellikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Kastamonu Eğitim Dergisi, 25(5), 1925-1940.
Erdamar, G., Demirkan, Ö., Saraçoğlu, G., & Alpan, G. (2017). Lise öğretmenlerinin yaşam boyu öğrenme eğilimleri ve eğitsel internet kullanma öz-yeterlik inançları. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 17(2), 636-657. https://doi.org/10.17240/aibuefd.2017.17.30227-326590
European Commission (2001). Communication from the Commission: Making a European area of lifelong learning a reality. Erişim adresi https://www.europarl.europa.eu/meetdocs/committees/cult/20020122/com(2001)678_en.pdf Erişim tarihi 28.12.2021.
George, D., & Mallery, M. (2010). SPSS for windows step by step: A simple guide and reference, 17.0 update (10a ed.). Pearson.
Gökkaya, Z., & Akçiçek, Ş. B. (2012). Türkiye’deki uzaktan eğitim ve e-sertifika programlarına çağdaş bir yaklaşım: Örnek bir çalışma. Istanbul Journal of Social Sciences, 2, 1-17.
Gökyer, N. (2019). Ortaokul öğretmenlerinin yaşam boyu öğrenme eğilimleri. Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 1(1), 145-159. https://doi.org/10.26468/trakyasobed.463102
Gunawardena, C.N. & McIsaac, M.S. (2004). Distance education. D.H. Jonassen (Ed.), Handbook of research for educational communications and technology içinde (2nd Edition, pp. 355-395). Lawrence Erlbaum Associates.
Güleç, İ., Çelik, S., & Demirhan, B. (2012). Yaşam boyu öğrenme nedir? Kavram ve kapsamı üzerine bir değerlendirme. Sakarya University Journal of Education, 2(3), 34-48.
Güney, İ. (2021). Öğretmenlerin bilişim teknolojileri öz yeterlik algıları ile uzaktan eğitime yönelik tutumları arasındaki ilişki [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Atatürk Üniversitesi.
Günüç, S., Odabaşı, H. F., & Kuzu, A. (2012). Yaşam boyu öğrenmeyi etkileyen faktörler. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 11(2), 309-325.
Hürsen, Ç. (2016). A scale of lifelong learning attitudes of teachers: The development of LLLAS. Cypriot Journal of Educational Sciences, 11(1), 21-36.
İzci, E., & Özden, S. (2020). Ortaokul öğretmenlerinin yaşam boyu öğrenme eğilimleri ile eleştirel düşünme becerilerinin incelenmesi. Journal of History School, 50, 465-492. http://dx.doi.org/10.29228/Joh.48186
Kabal, D. (2019). Öğretmenlerin yaşam boyu öğrenme eğilimleri ve mutluluk düzeyleri üzerine bir çalışma (Kocaeli örneği) [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Kocaeli Üniversitesi.
Kalkınma Bakanlığı (2013). Onuncu Kalkınma Planı: 2014-2018. Erişim adresi https://www.sbb.gov.tr/kalkinma-planlari/ Erişim tarihi 15.01.2022.
Kaplan, A. (2016). Lifelong learning: Conclusions from a literature review. International Online Journal of Primary Education, 5(2), 43-50.
Karaoğlan-Yılmaz, F.G., & Binay-Eyüboğlu, F.A. (2018). Öğretmenlerin yaşam boyu öğrenme tutumları dijital yerli olma durumları ve teknoloji kabulü arasındaki ilişkinin birbirleri ile ve çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. International Journal of Education Science and Technology, 4(1), 1–17.
Karasar, N. (2006). Bilimsel araştırma yöntemi. (16. Baskı). Nobel.
Kaya, Z. (2002). Uzaktan eğitim. Pegem.
Kılıç, H. (2015). İlköğretim branş öğretmenlerinin bireysel yenilikçilik düzeyleri ve yaşam boyu öğrenme eğilimleri (Denizli ili örneği). [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Pamukkale Üniversitesi.
Kır, Ş., & Bozkurt, A. (2020). Açık ve uzaktan öğrenme anlatılarının yaşam boyu öğrenme kapsamında incelenmesi. Eğitimde Nitel Araştırmalar Dergisi – Journal of Qualitative Research in Education, 8(4), 1298-1322. doi: 10.14689/issn.2148-2624.8c4s10m
King, F.B., Young, M.F., Drivere-Richmond, K. & Schrader, P.G. (2001). Defining distance learning and distance education. AACE Review (formerly AACE Journal), 9(1), 1-14. Association for the Advancement of Computing in Education (AACE). Erişim adresi https://www.learntechlib.org/primary/p/17786/ Erişim tarihi 25.01.2022.
Koca, M.F. (2021). Pandemi sürecinde ortaokullarda görev yapan öğretmenlerin uzaktan eğitime karşı tutumları: Osmaniye ili örneği. [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi.
Koçyiğit, A., & Uşun, S. (2020). Milli eğitim bakanlığına bağlı okullarda görev yapan öğretmenlerin uzaktan eğitime yönelik tutumları (Burdur ili örneği). AVRASYA Uluslararası Araştırmalar Dergisi, 8(23), 285–299. https://doi.org/10.33692/avrasyad.662503
Koper, R., & Specht, M. (2008). Ten-competence: Life-long competence development and learning. In M-A. Cicilia (Ed.), Competencies in organizational e-learning: concepts and tools (pp. 234-252). IGI-Global.
Küçüker, M. S. (2021). Öğretmenlerin yaşam boyu öğrenmelerini etkileyen faktörler ile uzaktan eğitime yönelik tutumları arasındaki ilişki. [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Sakarya Üniversitesi.
MEB (2020a). Millî eğitim bakanlığı yaygın eğitim kursları uzaktan öğrenme yönergesi. Erişim adresi http://hbogm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2020_12/03121237_uzaktan_ogr_y_2020.pdf Erişim tarihi 20.01.2022.
MEB (2020b). Kişisel gelişim ve eğitim alanı: Pandemi döneminde uzaktan eğitim okuryazarlığı kurs programı. Ankara: Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü.
OECD (2001). Lifelong Learning for all: Policy directions. In Education Policy Analysis (Chapter 1). OECD. Erişim adresi https://www.oecd.org/officialdocuments/publicdisplaydocumentpdf/?cote=DEELSA/ED/CERI/CD(2000)12/PART1/REV2&docLanguage=En Erişim tarihi 10.06.2022.
OECD (2016). Innovating education and educating for innovation: The power of digital technologies and skills. Paris: OECD Publishing. Erişim adresi http://dx.doi.org/10.1787/9789264265097-en Erişim tarihi 02.02.2022.
Özçiftçi, M., & Çakır, R. (2015). Öğretmenlerin yaşam boyu öğrenme eğilimleri ve eğitim teknolojisi standartları özyeterliklerinin incelenmesi. Eğitim Teknolojisi Kuram ve Uygulama, 5(1), 1-19.
Pallant, J. (2001). SPSS survival manual. Open University Press.
Resmî Gazete (2011). Millî eğitim bakanlığının teşkilat ve görevleri hakkında kanun hükmünde kararname. Erişim adresi https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2011/09/20110914-1.htm Erişim tarihi 16.01.2022.
Resmî Gazete (2014). Türkiye hayat boyu öğrenme strateji belgesi ve eylem planı (2014-2018). Erişim adresi https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2014/07/20140716-8-1.pdf Erişim tarihi 17.01.2022.
Saykılı, A. (2018). Distance education: Definitions, generations, key concepts and future directions. International Journal of Contemporary Educational Research, 5(1), 2-17.
Singh, R. & Singh S. (2014). Lifelong learning attitude of postgraduate students of Manipur University, Manipur (India). ZENITH International Journal of Multidisciplinary Research. 4(5),189-201.
Tanatar, E., & Alpaydın, Y. (2019). Öğretmenlerin iş değerleri ile yaşam boyu öğrenme eğilimleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Turkish Studies, 14(3), 1775-1790. doi: 10.29228/TurkishStudies.22598
Taş, B. (2020). Öğretmenlerin idealistlik düzeylerinin yaşam boyu öğrenme eğilimleri ile ilişkisi. [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi.
Tekin, H. (2002). Eğitimde ölçme ve değerlendirme. Yargı.
Tokgöz, S., & Işık, A.D. (2015). Kursiyernet uzaktan eğitim platformunun yaşam boyu öğrenme açısında incelenmesi. INESJOURNAL - Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi, 2(4), 408-418.
United Nations (2013). A new global partnership: Eradicate poverty and transform economies through sustainable development [The Report of the High-Level Panel of Eminent Persons on the Post-2015 Development Agenda]. United Nations Publications. Erişim adresi https://www.post2020hlp.org/wp-content/uploads/docs/UN-Report.pdf Erişim tarihi 16.12.2021.
UNESCO (2020). Embracing a culture of lifelong learning: Contribution to the futures of education initiative [A transdisciplinary expert consultation report]. UNESCO Institute for Lifelong Learning. Erişim adresi https://www.zuw.unibe.ch/e192885/e674811/e1007063/Embracing-a-culture-of-lifelong-learning_UIL_2020_ger.pdf Erişim tarihi 16.12.2021.
Ülkü, S. (2018). İlkokullarda görev yapan öğretmenlerin uzaktan eğitime yönelik tutumları. [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Abant İzzet Baysal Üniversitesi.
World Bank (2003). Lifelong learning in the global knowledge economy: Challenges for developing countries [A World Bank Report]. The World Bank.
Yaman, F., & Yazar, Y. (2015). Öğretmenlerin yaşam boyu öğrenme eğilimlerinin incelenmesi (Diyarbakır ili örneği). K. Ü. Kastamonu Eğitim Dergisi, 23(4), 1553-1566.
Yazıcıoğlu, Y., & Erdoğan, S. (2004). SPSS uygulamalı bilimsel araştırma yöntemleri. Detay.
Yıldız, V.A. (2020). COVİD-19 salgın dönemi uzaktan eğitim sürecine ilişkin öğretmen ve veli görüşlerinin incelenmesi. Uluslararası Eğitim ve Değerler Sempozyumu-ISOEVA-4 bildiri tam metinleri kitabı (ss. 841-854). Erişim adresi https://isoeva.com/upload/e63d6d53-c522-45a1-9a15-48eaf4db79a9.pdf Erişim tarihi 09.06.2022.
Yılmaz, M. (2016). Öğretmenlerin yaşam boyu öğrenme eğilimlerinin incelenmesi. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 13(35). 253-262.
Yumbul, E. (2021). Liselerde görev yapan öğretmenlerin uzaktan eğitime yönelik tutumlarının incelenmesi. [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Ondokuz Mayıs Üniversitesi.
Yurdakul, C. (2016). Özerk öğrenme ve yaşam boyu öğrenme arasındaki ilişkinin incelenmesi. [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Sakarya Üniversitesi.
Yüksek Planlama Kurulu (2014). Türkiye hayat boyu öğrenme strateji belgesi ve eylem planı (2014-2018). Erişim adresi http://hbogm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2015_04/20025555_hbostratejibelgesi_2014_2018.pdf Erişim tarihi 16.01.2022.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Authors

Fatih Mutlu Özbilen ^*
0000-0003-3187-0028
Türkiye

Alper Aytaç
0000-0002-5087-8482
Türkiye

Publication Date

March 26, 2023

Submission Date

July 15, 2022

Acceptance Date

February 13, 2023

Published in Issue

Year 2023 Volume: 12 Number: 1

DOI

https://doi.org/10.30703/cije.1144129

IZ

https://izlik.org/JA44ZE92MA

Cite

RIS / Bibtex

APA

Özbilen, F. M., & Aytaç, A. (2023). Okul Öncesi ve Sınıf Öğretmenlerinin Hayat Boyu Öğrenme ve Uzaktan Eğitime Yönelik Tutumları Üzerine Bir İnceleme. Cumhuriyet Uluslararası Eğitim Dergisi, 12(1), 73-85. https://doi.org/10.30703/cije.1144129