Sınıf Öğretmenlerinin Resimli Çocuk Kitaplarına Yönelik Tutumları ile Değerler Eğitimine Yönelik Tutumları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Zehra Yaşar Sağlık; Nurgül Erbağcı

doi:10.30703/cije.1479330

EN TR

Investigation of the Relationship Between Classroom Teachers' Attitudes Towards Illustrated Children's Books and Their Attitudes Towards Values Education

Abstract

Children's picture books are among the materials frequently utilized by classroom teachers in the process of values education. This study aimed to examine the relationship between classroom teachers’ attitudes towards picture books and their attitudes towards values education. The research was designed as a correlational study within a descriptive model. The sample of the study, selected using a convenience sampling method, consisted of a total of 258 classroom teachers, including 154 females and 104 males, working in private and public elementary schools affiliated with the Ministry of National Education. Data for the study were collected using the “Attitude Scale for Classroom Teachers towards Illustrated Children’s Books” and the “Values Education Attitude Scale.” The data were analyzed using arithmetic mean, simple linear regression analysis, and Pearson product-moment correlation coefficient.The results revealed that classroom teachers had very high attitudes towards picture books and high attitudes towards values education. Additionally, a positive and moderately significant relationship was found between classroom teachers’ attitudes towards picture books and their attitudes towards values education. Furthermore, it was determined that 27% of the total variance in classroom teachers’ attitudes towards picture books could be explained by their attitudes towards values education.

Keywords

Sınıf Öğretmenlerinin Resimli Çocuk Kitaplarına Yönelik Tutumları ile Değerler Eğitimine Yönelik Tutumları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Öz

Resimli çocuk kitapları, değerler eğitimi sürecinde sınıf öğretmenleri tarafından sıkça yararlanılan materyallerden biridir. Bu araştırmada, sınıf öğretmenlerinin resimli çocuk kitaplarına yönelik tutumları ile değerler eğitimine yönelik tutumları arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma betimsel modelde tasarlanmış korelasyonel (ilişkisel) bir araştırmadır. Kolay ulaşılabilir örnekleme yönteminin kullanıldığı araştırmanın örneklemini Millî Eğitim Bakanlığı’na bağlı özel ve devlet ilkokullarında görev yapan 154 kadın, 104 erkek olmak üzere toplam 258 sınıf öğretmeni oluşturmuştur. Araştırmanın verileri, “Sınıf Öğretmenleri İçin Resimli Çocuk Kitaplarına Yönelik Tutum Ölçeği” ve “Değerler Eğitimi Tutum Ölçeği” kullanılarak toplanmıştır. Veriler, aritmetik ortalama, basit doğrusal regresyon analizi ve pearson momentler çarpımı korelasyon katsayısı kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda, sınıf öğretmenlerinin resimli çocuk kitaplarına yönelik tutumlarının çok yüksek, değerler eğitimine yönelik tutumlarının ise yüksek düzeyde olduğu anlaşılmıştır. Sınıf öğretmenlerinin resimli çocuk kitaplarına yönelik tutumları ile değerler eğitimine yönelik tutumları arasında pozitif yönde ve orta düzeyde bir ilişki olduğu ortaya çıkmıştır. Ayrıca, sınıf öğretmenlerinin resimli çocuk kitaplarına yönelik tutumlarına ilişkin toplam varyansın %27’sinin değerler eğitime yönelik tutumları ile açıklandığı tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Akpınar, B., & Özdaş, F. (2013). İlköğretimde değerler eğitimine ilişkin öğretmen görüşleri: Nitel bir analiz. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 23(2), 105-113.
Almerico, G. M. (2014). Building Character through Literacy with Children's Literature. Research in Higher Education Journal, 26.
Ateş, S., & Altuner Çoban, G. S. (2022). A Validity and Reliability Study on Developing a Scale for Assessing Classroom Teachers' Attitudes towards Illustrated Children's Books. Educational Policy Analysis and Strategic Research, 17(3), 222-237.
Aydın, İ., & Öksüz, A. (2021). Çocuk kitaplarının değerler eğitimi açısından incelenmesi. Rumelide Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, (25), 579-619. DOI: 10.29000/rumelide.1036589.
Azano, A. P., Tackett, M., & Sigmon, M. (2017). Understanding the Puzzle Behind the Pictures: A Content Analysis of Children’s Picture Books About Autism. AERA Open, 3(2), 1-12.
Bağcı, E. (2013). Çocuk edebiyatı ürünleriyle çocuklar için yazılmış eserlerin değerler eğitimi bağlamında karşılaştırılması. (Yüksek Lisans Tezi). Celal Bayar Üniversitesi, Manisa.
Batmaz, O., & Erdoğan, T. (2019). Sınıf öğretmenlerinin değerler eğitimine yönelik görüşleri. Kastamonu Education Journal, 27(6), 2681-2692. doi:10.24106/kefdergi.3594
Berkant, H. G., Efendioğlu, A., & Sürmeli, Z. (2014). Değerler eğitimine yönelik öğretmen görüşlerinin incelenmesi. Electronic Turkish Studies, 9(5), 427-440.

Bozkurt, M. (2016). Sınıf öğretmenlerinin çocuk kitaplarının seçimine yönelik görüşleri. Uluslararası İnsan ve Sanat Araştırmaları Dergisi, 1(1), 62-71.
Büyükkavas Kuran, S., & Ersözlü, Z. (2009). Sınıf öğretmenlerinin çocuk edebiyatına ilişkin görüşleri. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 4(1), 1-17.
Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2017). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Pegem Akademi.
Brown, C. L., & Tomlinson, C. M. (1999). Essential of Children’s Literature (3rd ed.). New York: Allyn & Bacon A Vlacom Company.
Cihan, N. (2016). Çocuk kitapları ne kadar ‘değer’li? Istanbul Journal of Innovation in Education, 2(1), 21-35.
Erbaş, A. A., & Başkurt, İ. (2022). Hayat bilgisi dersindeki değerler eğitimine ilişkin sınıf öğretmenlerinin görüşleri. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, 13(1), 159-185.
Gözüküçük, M. (2023). Sınıf öğretmenleri, ilkokul öğrencileri ve velilerin çocuk kitabı, oyuncak kitap ve e-kitaba yönelik metaforik algıları. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 23(2), 855-883.
Huck, C. S., Hepler, S., & Hickman, J. (1987). Children’s Literature in The Elementary School (4th ed.). New York: Holt, Rinehart, & Winston Inc.
İyison, A., & Fırat, H. (2023). Öğretmen adaylarının çocuk edebiyatı ve çocuk edebiyatı dersine ilişkin görüşleri, çocuk edebiyatına yönelik tutumları ve tutumlarına etki eden faktörler. Asya Studies-Academic Social Studies / Akademik Sosyal Araştırmalar, 7(25), 13-36.
Karagöz, B. (2018). Resimli çocuk kitaplarında gözden kaçan bir alan: ileti sorunsalı. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 17(68), 1765-1787.
Karamustafaoğlu, S., & Amanat, G. (2017). Sınıf öğretmenlerinin değerler eğitimi hakkındaki görüşleri. Gazi Eğitim Bilimleri Dergisi, 3(3), 1–15.
Karasar, N. (2012). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Nobel Akademi.
Karatay, H. (2007a). Değer aktarımı açısından yerli ve yabancı çocuk edebiyatı ürünleri. 38. ICANAS, Uluslararası Asya ve Kuzey Afrika Çalışmaları Kongresi’nde sunulmuştur. Ankara.
Karatay, H. (2007b). Dil edinimi ve değer öğretimi sürecinde masalın önemi ve işlevi. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 5(3), 463-475.
Karatay, H. (2011). Karakter eğitiminde edebî eserlerin kullanımı. Turkish Studies, 6(1), 1439-1454.
Karatay, H., Destebaşı, F., & Demirbaş, M. (2015). Çocuk edebiyatı ürünlerinin 6, 7 ve 8. sınıf öğrencilerinin karakter gelişimine etkisi. Erzincan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Türkçe Öğretimi Özel Sayısı, ÖS (II), 123-140.
Körükçü, Ö., Acun Kapıkıran N., & Aral, N. (2016). Schwartz'ın modeline göre 3-6 yaş resimli çocuk kitaplarında değerlerin incelenmesi. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, (38), 133-151.
Kuru, H., & Keklik, S. (2016). Ayşe Yamaç’ın çocuk romanlarının değerler eğitimi açısından incelenmesi. Iğdır Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, (10), 217-237.
Lubis, A. H., & Wangid, M. N. (2019). Augmented reality-assisted pictorial storybook: media to enhance discipline character of primary school students. Mimbar Sekolah Dasar, 6(1), 11–20. https://doi.org/10.17509/mimbar-sd.v6i1.16415
Mayers, A. (2013). Introduction to statistics and SPSS in psychology. Harlow: Pearson Education Limited.
Neuman, W. L. (2006). Toplumsal araştırma yöntemleri, nitel ve nicel yaklaşımlar (Ö. Sedef, Çev.). Yayınodası Yayıncılık.
O'Sullivan, S. (2004). Books to live by: Using children's literature for character education. The reading teacher, 57(7), 640-645.
Pilav, S., & Orhan, M. (2020). 6–12 Yaş Grubu TÜBİTAK çocuk kitaplarının değerler eğitimi yönünden incelenmesi. Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 18(3), 434-453.
Rush, K., & Lipski, K. (2009). Teaching social skills through children’s literature. Illinois Reading Council Journal, 37(4), 20-25.
Sağlam, H. İ. (2019). Karakter ve değer eğitimi. Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
Sağlam, E., & Genç, S. Z. (2015). İlkokul 4. sınıf sosyal bilgiler programındaki değerlerin kazandırılması sürecinde karşılaşılan güçlüklerin değerlendirilmesi. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 4(2), 106-118.
Sönmez, M., Durmaz, M., Topçam, A. B., & Çetinkaya, F. Ç. (2021). Sınıf öğretmenlerinin çocuk edebiyatına yönelik tutumlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Journal of Mother Tongue Education/Ana Dili Egitim Dergisi, 9(2), 531-542.
Sönmez, M., & Yorulmaz, B. (2022). Göç temalı resimli çocuk kitaplarına yönelik bir değer analiz çalışması. Asya Studies-Academic Social Studies / Akademik Sosyal Araştırmalar, 6(22), 13-28.
Santosa, R., Djatmika, D., & Khrisna, D. A. N. (2021). Genre and attitude to support character development in children stories. Register Journal, 14(1), 83-98.
Short, K. G., Lynch-Brown, C. M., & Tomlinson, C. M. (2013). Essentials of children’s literature. Upper Saddle River, NJ: Pearson.
Turan, F., & Ulutas, I. (2016). Using storybooks as a character education tools. Journal of education and practice, 7(15), 169-176.
Uzmen, S., & Mağden, D. (2002). Okulöncesi eğitim kurumlarına devam eden altı yaş çocuklarının prososyal davranışlarının resimli çocuk kitapları ile desteklenmesi. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 15(15), 193-212.
Vatansever Bayraktar, H., & Karakülçe, N. (2019). İlkokul yöneticilerinin ve sınıf öğretmenlerinin değerler eğitimi tutumlarının incelenmesi. Sosyal Bilimler Dergisi/The Journal of Social Sciences 6(35), 137-157.
VisikoKnox-Johnson, L. (2016). The positive impacts of fairy tales for children. University of Hawaii at Hilo Hohonu, (14), 77-81.
Yaman, E. (2012). Eğitimde yeni ufuklar ve değerler eğitimi. eğitime bakış Eğitim-Öğretim ve Bilim Araştırma Dergisi, 8(22), 62-65.
Yaşaroğlu, C. (2014). Sınıf öğretmenlerinin değerler eğitimine yönelik tutumlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. The Journal of Academic Social Science Studies, 27(1), 503-515.
Yaşaroğlu, C., & Tabara, E. (2023). Sınıf öğretmenleri ile din kültürü ve ahlak bilgisi öğretmenlerinin duygu durumları ile değerler eğitimi tutumları arasındaki ilişkinin incelenmesi. Değerler Eğitimi Dergisi, 21(45), 169-192.
Yılmaz, O. (2016). Kurgusal nitelikli çocuk kitapları ve karakter eğitimi. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 4(3), 311-325.
Yılmaz, M., & Yılmaz, Ö. F. (2017). Sınıf ve okul öncesi öğretmenlerinin değer öğretimine ilişkin görüşleri. Bartın Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 6(2), 737-737.
Yulistia, A. (2019). Scientific-based approach pictorial storybook for eliciting creative thinking and collaborative skills. Jurnal Prima Edukasia, 7(2), 172–181. https://doi.org/10.21831/jpe.v7i2.16297
Watts, P. M. (2023). Character education through stories: an examination of primary school teachers’ perceptions of, and approaches to, story-based character education (Doctoral dissertation), University of Birmingham, US.
Wulandari, R. A. (2015). Sastra dalam pembentukan karakter siswa (Literature in the formation of student characters). Jurnal Edukasi Kultura: Jurnal Bahasa, Sastra dan Budaya, 1(2), 63-73, doi: 10.24114/kultura.v1i2.5181

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Türkçe Eğitimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Zehra Yaşar Sağlık ^*
0000-0001-5626-4660
Türkiye

Nurgül Erbağcı
0000-0002-7411-6781
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

28 Mart 2025

Gönderilme Tarihi

6 Mayıs 2024

Kabul Tarihi

18 Ekim 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 14 Sayı: 1

DOI

https://doi.org/10.30703/cije.1479330

IZ

https://izlik.org/JA78LT53UL

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Yaşar Sağlık, Z., & Erbağcı, N. (2025). Sınıf Öğretmenlerinin Resimli Çocuk Kitaplarına Yönelik Tutumları ile Değerler Eğitimine Yönelik Tutumları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Cumhuriyet Uluslararası Eğitim Dergisi, 14(1), 162-172. https://doi.org/10.30703/cije.1479330

Cited By

Resimli Öykü Kitaplarının Evrensel Değerler Açısından İncelenmesi

Çocuk ve Gelişim Dergisi

https://doi.org/10.36731/cg.1818821