Mühendislik Tasarım Temelli Fen Öğretiminin Dördüncü Sınıf Öğrencilerinin Eleştirel Düşünme Becerilerine Etkisi

Rabia Asal Özkan; Rabia Sarıkaya

doi:10.30703/cije.1183659

TR EN

Mühendislik Tasarım Temelli Fen Öğretiminin Dördüncü Sınıf Öğrencilerinin Eleştirel Düşünme Becerilerine Etkisi

Öz

Bu çalışmanın amacı mühendislik tasarım temelli fen eğitiminin ilkokul öğrencilerinin eleştirel düşünme becerilerine etkisi olup olmadığını ortaya çıkarmaktır. Nicel araştırma yöntemiyle yürütülen bu çalışmada eşleştirilmiş yarı deneysel desen kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini 2018-2019 eğitim öğretim yılında Kayseri İl merkezindeki bir ilkokulda 4. sınıfta öğrenim gören 53 öğrenci oluşturmaktadır. Çalışmada veri toplama aracı olarak Facione, Facione ve Giancarlo (1998) tarafından Delphi projesi kapsamında geliştirilen olan California Eleştirel Düşünme Eğilimi Ölçeği kullanılmıştır. Dördüncü sınıf öğrencilerinin eleştirel düşünme eğilimi ölçeğinden aldıkları puanların gruplar arası karşılaştırmalarında bağımsız örneklem t testi, grup içi karşılaştırılmalarında eşleştirilmiş örneklem t testi kullanılmıştır. Çalışmanın sonucunda deney grubu öğrencilerinin uygulama öncesindeki eleştirel düşünme eğilimleri ön test puanları (Ortalama + ss) ile, uygulama sonrasındaki eleştirel düşünme eğilimleri son test puanları (Ortalama + ss) arasında istatistiki olarak anlamlı fark olduğu tespit edilmiştir. Araştırma sonucunda mühendislik tasarım temelli etkinliklerin öğrencilerin eleştirel düşünme eğilimlerine katkı sağladığı söylenebilir. Öğretim programları geliştirilirken bu katkı göz önünde bulundurularak mühendislik tasarım temelli etkinliklere yer verilebilir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Acar, D. (2018). FETEMM eğitiminin ilkokul 4. sınıf öğrencilerinin akademik başarı, eleştirel düşünme ve problem çözme becerisi üzerine etkisi [Yayımlanmamış Doktora Tezi]. Ankara Gazi Üniversitesi.
Açışlı Çelik, S. (2022). STEM etkinliklerinin ortaokul 6. sınıf öğrencilerinin problem çözme becerilerine, eleştirel düşünmelerine ve STEM’e yönelik tutumlarına etkisinin araştırılması. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 56, 287-313. https://doi.org/10.9779/pauefd.1054678
Akgündüz, D., & Akpınar, B. C. (2018). Okul öncesi eğitiminde fen eğitimi temelinde gerçekleçtirilen stem uygulamalarının öğrenci, öğretmen ve veli açısından değerlendirilmesi. Yaşadıkça eğitim, 32(1), 1-26.
Akgündüz, D., Aydeniz, M., Çakmakçı, G., Çavaş, B., Çorlu, M., Öner, T., & Özdemir, S. (2015). STEM eğitimi Türkiye raporu: Günümüz modası mı yoksa gereksinim mi? İstanbul Aydın Üniversitesi STEM Merkezi, İstanbul.
Aktamış, H. (2007). Fen eğitiminde bilimsel süreç becerilerinin bilimsel yaratıcılığa etkisi: ilköğretim 7 sınıf fizik ünitesi örneği [Yayımlanmamış Doktora Tezi]. Izmir Dokuz Eylül Üniversitesi.
Altunel, M. (2018). STEM eğitimi ve Türkiye: fırsatlar ve riskler. Seta Perspektif, 207, 1-7.
Aronin, S. & Floyd, K. K. (2013) Using an iPad in inclusive preschool classrooms to introduce STEM concepts. Teaching Exceptional Children 45(4), 34–39. https://doi.org/10.1177/004005991304500404
Bircan, M. A., & Çalışıcı, H. (2022). STEM eğitimi etkinliklerinin ilkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin STEM’e yönelik tutumlarına, 21. yüzyıl becerilerine ve matematik başarılarına etkisi. Eğitim ve Bilim, 47(211). http://dx.doi.org/10.15390/EB.2022.10710

Beyer, B. K. (1988). Developing a scope and sequence for thinking skills instruction. Educational Leadership, 45(7), 26-30.
Bozkurt, E. (2014). Mühendislik tasarım temelli fen öğretiminin fen bilgisi öğretmen adaylarının karar verme becerisi, bilimsel süreç becerileri ve sürece yönelik algılarına etkisi [Yayımlanmamış Doktora Tezi]. Ankara Gazi Üniversitesi.
Büyüköztürk Ş., Kılıç Çakmak E., Akgün Ö. E., Karadeniz Ş. & Demirel F. (2020). Bilimsel araştırma yöntemleri (28. Baskı). Pegem Akademi.
Bybee, R. W. (2010). What is STEM education. Science, 329(5995), 996. http://dx.doi.org/ 10.1126/science.1194998
Ceylan, Ö., ve Karahan, E. (2021). STEM odaklı matematik uygulamalarının 11. sınıf öğrencilerinin matematik tutum ve bilgileri üzerine etkisi. Anadolu Journal of Educational Sciences International, 11(2), http://dx.doi.org/10.18039/ajesi.793601
Ceylan, S. (2014). Ortaokul fen bilimleri dersindeki asitler ve bazlar konusunda fen, teknoloji, mühendislik ve matematik (fetemm) yaklaşımı ile öğretim tasarımı hazırlanmasına yönelik bir çalışma [Yayımlanmış Yüksek Lisans Tezi]. Bursa Uludağ Üniversitesi.
Chesloff, JD, (2013). Why STEM education must start in early childhood. Education Week 32(23), 27–32. https://www.edweek.org/ew/articles/2013/03/06/23chesloff.h32.html
Cooper Cutting, J. (April, 2010). SPSS: Descriptive Statistics. Web: https://psychology.illinoisstate.edu/jccutti/ adresinden 26 Eylül 2022 tarihinde alınmıştır.
Çakır, Z., Altun Yalçın, A. & Yalçın, P. (2020). Montessori yaklaşımı temelli stem etkinliklerinin okul öncesi öğretmen adaylarının eleştirel düşünme eğilimlerine etkisi. Fen Bilimleri Öğretimi Dergisi, 8(1), 18-45.
Doğan, H. (2020). Beşinci sınıf fen bilimleri dersi ünitelerinin bütünleşik STEM eğitimi yaklaşımı ile tasarlanması, uygulanması ve değerlendirilmesi [Yayımlanmamış Doktora Tezi]. Denizli Pamukkale Üniversitesi.
Ercan, S. & Bozkurt, E. (2013, 30Ekim-1 Kasım). Expectations from engineering applications in science education: decision-making skill [Sözlü Bildiri]. IOSTE Eurasian Regional Symposium and Brokerage event Horizon 2020, Antalya.
Ertuğrul Akyol, B. (2020). STEM etkinliklerinin fen bilgisi öğretmen adaylarının bilgi işlemsel, eleştirel, yaratıcı düşünme ve problem çözme becerilerine etkisi. [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi]. Kayseri Erciyes Üniversitesi.
Eroğlu, S., & Bektaş, O. (2016). STEM eğitimi almış fen bilimleri öğretmenlerinin stem temelli ders etkinlikleri hakkındaki görüşleri. Eğitimde Nitel Araştırmalar Dergisi, 4(3), 43-67. http://dx.doi.org/10.14689/issn.2148-2624.1.4c3s3m
Facione, P. A, Facione, N. C., & Giancarlo, C. A. (1998). The california critical thinking disposition inventory test manual (revised). Millbrae, CA: California Academic Press.
Gomez, A., & Albrecht, B. (2014). True STEM education. Technology and Engineering Teacher, 73(4), 8-17.
Göbel, Ş. D. (2013). Sınıf öğretmenlerinin eleştirel düşünme becerisi öğretimi yeterlilikleri ve uygulamaları. [Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Sakarya Üniversitesi.
Gökbayrak, S., & Karışan, D. (2017). STEM etkinliklerinin fen bilgisi öğretmen adaylarının bilimsel süreç becerilerine etkisi. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, 8(2), 63-84.
Hashem, R. (2015). The impact of project lead the way gateway to technology foundation unit completion on students’ critical- thinking skills [Doctoral Dissertation]. Eastern Michigan University, Michigan.
Hynes, M., Portsmore, M., Dare, E., Milto, E., Rogers, C., Hammer, D. & Carberry, A. (2011). Infusing engineering design into high school STEM courses. https://digitalcommons.usu.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1165&context=ncete_publications (Erişim tarihi: 2022, 12 Aralık).
İnançlı, E., & Timur, B. (2018). Fen bilimleri öğretmen ve öğretmen adaylarının STEM eğitimi hakkındaki görüşleri. Uluslararası Bilim ve Eğitim Dergisi, 1(1), 48-68.
Karasar, N. (2005). Bilimsel araştırma yöntemi. Nobel Akademik Yayıncılık.
Kırılmazkaya, G. (2021). Ortaokul öğrencilerinin STEM eğitimine yönelik tutumlarının ve mühendislik anlayışlarının incelenmesi. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 18(47), 193-216.
Kökdemir, D. (2003). Belirsizlik durumlarında karar verme ve problem çözme. [Yayımlanmamış Doktora Tezi]. Ankara Üniversitesi.
Köken, O. (2020). Öğretmenlerin fen, mühendislik ve girişimcilik uygulamalarındaki yeterlilikleri, sorunları ve çözüm önerileri [Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Kırıkkale Üniversitesi.
MEB. (2018). İlköğretim kurumları fen bilimleri dersi öğretim programı. Ankara: Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı.
McKillup, S. (2012). Statistics explained: An introductory guide for life scientists (Second edition). United States: Cambridge University.
McMahon, G. (2009). Critical thinking and ICT integration in a western Australian secondary school. Journal of Educational Technology & Society, 12(4), 269- 281.
Meço, G., & Arı, A. G. (2021). Arduino destekli STEM etkinliklerine yönelik ortaokul öğrencilerinin görüşleri. Journal of International Social Research, 14(76), 496-507.
Özdemir, S. M. (2005). Üniversite öğrencilerinin eleştirel düşünme becerilerinin çeşitli değişkenler açısından değerlendirilmesi. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 3(3), 297-316.
Öztürk, S. C. (2018). STEM eğitiminin fen bilgisi öğretmen adaylarının problem çözme ve eleştirel düşünme becerileri üzerine etkisi [Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi.
Pekbay, C., & Yılmaz, N. (2021). Barbie bungee jumping: Bir stem etkinliği örneği. Gazi Eğitim Bilimleri Dergisi, 7(3), 261-288. https://dx.doi.org/10.30855/gjes.2021.07.03.003
Riechert, S. & Post, B. (2010). From skeletons to bridges ve other STEM enrichment exercises for high school biology. The American BiologyTeacher, 72(1), 20-22.
Sanders, M., Kwon, H. S., Park, K. S., & Lee, H. N. (2011). Integrative STEM (science, technology, engineering, and mathematics) education: Contemporary trends and issues. The Secondary Education Research, 59(3), 729-762.
Saraç, E., & Doğru, M. (2021). Sınıf öğretmeni adaylarının STEM eğitimi tasarlama ve uygulama deneyimlerinin incelenmesi. Fen Bilimleri Öğretimi Dergisi, 9(1), 1-37.
Semerci, Ç. (2003). Eleştirel düşünme becerilerinin geliştirilmesi. Eğitim ve Bilim Dergisi, 27(127), 64-70.
Shapiro, S. S., & Wilk, M. B. (1965). An analysis of variance test for normality (complete samples). Biometrika, 52(3/4), 591-611.
Sullivan, F. R. (2008). Robotics and science literacy: Thinking skills, science, process skills and systems understanding. Journal of Research in Science Teaching, 45(3), 373- 394.
Şimşek, F., & Hamzaoğlu, E. (2022). 7. ve 8. sınıf öğrencilerine yönelik STEM etkinlikleri güdülenme ölçeğinin uyarlanması. Eğitim ve Toplum Araştırmaları Dergisi, 9(1), 55-65. https://doi.org/10.51725/etad.1025884
Şimşek, V. (2022). STEM eğitimi uygulamalarının okul öncesi dönemde yaratıcılık ve eleştirel düşünme becerilerine etkisi [Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi,
Taşcı, S. (2005). Hemşirelikte problem çözme süreci. Erciyes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi Hemşirelik Özel Sayısı, 14, 73-78.
Topalaslan, A. (2018). Sınıf öğretmenliği öğretmen adaylarının geliştirdikleri mühendislik tasarım temelli fen öğretim etkinliklerinin değerlendirilmesi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 15(1), 186-219. http://dx.doi.org/10.23891/efdyyu.2018.66
Uçar, R. (2019). Argümantasyonla zenginleştirilmiş stem etkinliklerinin 7. sınıf öğrencilerinin güneş sistemi ve ötesi ünitesindeki akademik başarılarına, astronomiye yönelik tutumlarına, eleştirel düşünme eğilimlerine ve STEM kariyer ilgilerine etkisi [Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Aydın Adnan Menderes Üniversitesi.
Uğraş, M. (2017). Okul öncesi öğretmenlerinin STEM uygulamalarına yönelik görüşleri. Eğitimde Yeni Yaklaşımlar Dergisi, 1(1), 39-54. https://doi.org/10.24106/kefdergi.3387
Wendell, K. B. (2008). The theoretical and empirical basis for design-based science instruction for children. Unpublished Qualifying Paper, Tufts University.
White, D. W. (2014). What is STEM education and why is it important? White Florida Association of Teacher Educators Journal, 1(14), 1-9.
Yıldırım, A. & Şimşek, H. (2008). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin Yayınevi.
Yıldırım, B., & Altun, Y. (2014, 5-8 Haziran). STEM eğitimi üzerine derleme çalışması: Fen bilimleri alanında örnek ders uygulamaları [Sözlü Bildiri]. 6. Uluslararası Eğitim Araştırmaları Kongresi, Ankara.
Yıldırım, B., & Altun, Y. (2015). STEM eğitim ve mühendislik uygulamalarının fen bilgisi laboratuvar dersindeki etkilerinin incelenmesi. El-Cezeri Journal of Science and Engineering, 2(2), 28-40.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Rabia Asal Özkan ^*
0000-0003-1371-6203
Türkiye

Rabia Sarıkaya
0000-0001-9247-8973
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

25 Haziran 2023

Gönderilme Tarihi

17 Ekim 2022

Kabul Tarihi

9 Mayıs 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 12 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.30703/cije.1183659

IZ

https://izlik.org/JA45MJ56LB

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Asal Özkan, R., & Sarıkaya, R. (2023). Mühendislik Tasarım Temelli Fen Öğretiminin Dördüncü Sınıf Öğrencilerinin Eleştirel Düşünme Becerilerine Etkisi. Cumhuriyet Uluslararası Eğitim Dergisi, 12(2), 318-327. https://doi.org/10.30703/cije.1183659

Cited By

Mühendislik Tasarım Sürecine Dayalı STEM Etkinliklerine Yönelik Okul öncesi Öğretmen Adayı Görüşlerinin İncelenmesi

Kuram ve Uygulamada Sosyal Bilimler Dergisi

https://doi.org/10.48066/kusob.1415574

Mühendislik Tasarım Temelli Fen Öğretiminin Dördüncü Sınıf Öğrencilerinin Eleştirel Düşünme Becerilerine Etkisi

Mühendislik Tasarım Temelli Fen Öğretiminin Dördüncü Sınıf Öğrencilerinin Eleştirel Düşünme Becerilerine Etkisi

Öz

Anahtar Kelimeler

The Effect of Engineering Design Based Science Teaching on Critical Thinking Skills of Fourth Grade Students

Abstract

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster

Cited By

Mühendislik Tasarım Sürecine Dayalı STEM Etkinliklerine Yönelik Okul öncesi Öğretmen Adayı Görüşlerinin İncelenmesi