Öğretmen Adaylarının Matematik Okuryazarlıkları ile Hayat Boyu Öğrenme Yeterlilikleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Murtaza Aykac; Davut Köğce; Buket Aslandağ

doi:10.30703/cije.736860

TR

Öğretmen Adaylarının Matematik Okuryazarlıkları ile Hayat Boyu Öğrenme Yeterlilikleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Öz

Bu çalışma, öğretmen adaylarının matematik okuryazarlıkları ile hayat boyu öğrenme yeterlilikleri arasındaki ilişkinin bazı değişkenlere göre incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Çalışmanın örneklemini bir devlet üniversitesinin eğitim fakültesindeki farklı programlarında öğrenim gören öğretmen adayları oluşturmaktadır. Çalışmaya 94 erkek ve 219 kız öğretmen adayı olmak üzere toplam 313 kişi katılmıştır. Çalışma nicel yöntem kapsamında ilişkisel tarama modeli kullanılarak yürütülen betimsel bir çalışmadır. Verilerin toplanmasında “Matematik Okuryazarlığı Öz-yeterlik Ölçeği” (Özgen ve Bindak, 2008) ve “Yaşam Boyu Öğrenmede Anahtar Yeterlikler Ölçeği” (Şahin, Akbaşlı ve Yanpar-Yelken, 2010) kullanılmıştır. Ölçeklerden alınan ortalama puanların değişkenlere göre karşılaştırılmasında MANOVA testi kullanılmıştır. Sonuç olarak öğretmen adaylarının hayat boyu öğrenme yeterlilikleri ve matematik okuryazarlıkları arasındaki ilişki yüksek düzeyde bulunurken, ölçek puanlarının değişkenler ile olan ilişkisi arasında farklılık olduğu ortaya çıkmıştır. Öğretmen adaylarının, cinsiyetleri, akademik başarıları ve kitap okuma durumları açısından hayat boyu öğrenme yeterlikleri ve matematik okuryazarlığı öz yeterlikleri arasında anlamlı bir farklılık göstermemiştir. Ayrıca matematik okuryazarlık puanları bölümlere göre matematik öğretmeni adayları lehine anlamlı bir farklılık gösterdiğinden diğer bölümlerdeki öğretmen adaylarının matematik okuryazarlıklarını geliştirmeye yönelik etkinlikler düzenlenebilir.

Anahtar Kelimeler

References

Akcaalan, M. (2016). Yaşam boyu öğrenme ile sosyal duygusal öğrenme arasındaki ilişkilerin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi), Sakarya Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Sakarya.
Akkaya, R. ve Sezgin Memnun, D. (2012). Öğretmen adaylarının matematiksel okuryazarlığa ilişkin öz-yeterlik inançlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 19, 96-111. https://dergipark.org.tr/tr/pub/zgefd/issue/47945/606599
Akta, Y. K. (2019). Beden eğitimi branşı ve diğer branşlardaki öğretmen adaylarının yaşam boyu öğrenme yeterliklerine ilişkin algılarının incelenmesi (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi), Selçuk Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Konya.
Akyüz, G. ve Pala, N. M. (2010). PISA 2003 sonuçlarına göre öğrenci ve sınıf özelliklerinin matematik okuryazarlığına ve problem çözme becerilerine etkisi. İlköğretim Online, 9(2), 668-678. http://ilkogretim-online.org.tr/index.php/io /article/view/1807/1643
Altay-Yorulmaz, B. (2019). Resim iş öğretmenliği programındaki öğrencilerin yaşam boyu öğrenme eğilimleri (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi), Dicle Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Diyarbakır.
Altıntaş E., Özdemir A. Ş. ve Kerpiç A. (2012). Öğretmen adaylarının matematik okuryazarlığı öz yeterlik algılarının bölümlere göre karşılaştırılması. Trakya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 2(2), 26–34. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/200374
Altun, M., Aydın-Gümüş, N., Akkaya, R., Bozkurt, I. ve Kozaklı Ülger, T. (2018). Sekizinci sınıf öğrencilerinin matematik okuryazarlığı beceri düzeylerinin incelenmesi. Fen, Matematik, Girişimcilik ve Teknoloji Eğitimi Dergisi, 1(1), 66-88. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/579648
Aslan, S. (2017). Sınıf Öğretmenlerinin Düşünme Becerisi Öğretimine Yönelik Özyeterlik Algılarının Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 41(41), 61-73. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/399540

Aslandağ, B. ve Aykaç, M. (2019). Pedagojik formasyon programı öğretmen adaylarının hayat boyu öğrenme eğilimlerinin incelenmesi. Turkish Studies, 14(1), 77-90. DOI: 10.7827/TurkishStudies.14896
Atagün, G. (2019). BÖTE öğretmen adaylarının yaşam boyu öğrenme eğilimleri ile bilgisayar öz yeterlik inançları ve bilgisayara karşı tutumları arasındaki ilişki (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi), Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Bolu.
Aydın, B. (2018). Sınıf öğretmeni adaylarının yaşam boyu öğrenme eğilimleriyle kariyer geliştirme arzuları arasındaki ilişki (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi), Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Bolu.
Ayvaz-Can, A. (2019). Sınıf öğretmeni adaylarının matematik okuryazarlığı öz-yeterlik düzeylerinin incelenmesi. Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 19(3), 753-766. https://dx.doi.org/10.17240/aibuefd.2019.19.49440-542414
Bahadır, Z. (2019). Üniversite öğrencilerinin yaşam boyu öğrenme eğilimlerinin yaşamın anlamı ile bazı demografik değişkenler açısından incelenmesi (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi), Sakarya Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Sakarya
Baki, A. (2008). Kuramdan uygulamaya matematik eğitimi. Harf Eğitim Yayınları, Ankara.
Boyacı, Z. (2019). Öğretmen adaylarının yaşam boyu öğrenme eğilimleri ile dijital okuryazarlık düzeyleri arasındaki ilişki (Düzce Üniversitesi örneği) (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi), Sakarya Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Sakarya
Boztepe, Ö. (2017). Öğretmen adaylarının yaşam boyu öğrenme ve iletişim memnuniyet düzeylerinin incelenmesi (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi), Sakarya Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Sakarya.
Bulaç, E. (2019). Öğretmen adaylarının yaşam boyu öğrenme eğilimlerinin incelenmesi (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi), Amasya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Amasya.
Çetin, F. (2019). Eğitim fakültesi öğrencilerinin yaşam boyu öğrenme yeterliklerinin öğrenme yaklaşımları ve öz-yeterlik ile ilişkisinin incelenmesi (Sakarya Üniversitesi örneği) (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi), Sakarya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sakarya.
Diker-Coşkun, Y. ve Demirel, M., (2012). Üniversite öğrencilerinin yaşam boyu öğrenme eğilimleri. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 42, 108-120. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/87299
Dinçer, B., Akarsu, E. ve Yılmaz, S. (2016). İlköğretim matematik öğretmeni adaylarının matematik okuryazarlığı öz-yeterlik algıları ile matematik öğretimi yeterlik inanç düzeylerinin incelenmesi. Turkish Journal of Computer and Mathematics Education, 7(1), 207–228. DOI: 10.16949/turcomat.99884
Dündar, H. (2016). Sınıf öğretmeni adaylarının yaşam boyu öğrenme eğilimlerinin incelenmesi (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi), Atatürk Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Erzurum.
Ersoy, Y. (1997). Okullarda matematik eğitimi: Matematikte okur-yazarlık. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 13, 115-120. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/88133
Evin-Gencel, İ. (2013). Öğretmen adaylarının yaşam boyu öğrenme yeterliklerine yönelik algıları. Eğitim ve Bilim, 38(170), 237-252. file:///C:/Users/Pc/Downloads/1847-25651-1-PB.pdf
Güleç, İ., Çelik, S. and Demirhan, B. (2012). What is lifelong learning? An evaluation on definition and scope. Sakarya University Journal of Education, 2(3), 34-48. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/192264
Gür-Erdoğan, D. (2014). Öğretmen adaylarının yaşam boyu öğrenme eğilimlerine etki eden faktörler (Yayınlanmamış doktora tezi), Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü. Bolu.
Güneş, G. ve Gökçek, T. (2013). Öğretmen adaylarının matematik okuryazarlık düzeylerinin belirlenmesi. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 20, 70-79. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/786934
Güneş, Z. ve Kırbaşlar, F. (2014). Öğretmen adaylarının matematik okuryazarlık öz yeterlik düzeylerine etki eden bazı faktörlerin incelenmesi. 1. Uluslararası EJER Kongresi. http://ejercongress.org/pdf/EJERCongress2014-BildiriKitabi.pdf
Güzel, Ç. İ. ve Berberoğlu, G. (2010). Uluslararası öğrenci değerlendirme programında (PİSA 2003) öğrencilerin duyuşsal özellikleri ve bu özelliklerin matematik okur-yazarlığı ile ilişkisi. Eurasian Journal of Educational Research, 40, 93-112. http://ejer.com.tr/en/archives/2010-summer-issue-40/
İzci, E. ve Koç, S. (2012). Öğretmen adaylarının yaşam boyu öğrenmeye ilişkin görüşlerinin değerlendirilmesi. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 5(9 ), 101-114. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/15231
Kahraman, S. (2019). Öğretmen adaylarının yaşam boyu öğrenme eğilimleri ile İngilizce dersine yönelik tutumları arasındaki ilişki (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi), Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Bolu.
Karaduman, A. (2015). Üniversite öğrencilerinin yaşam boyu öğrenme eğilimleri ile özyeterlik algıları arasındaki ilişki (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi), Bartın Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Bartın.
Karasar, N. (2016). Bilimsel araştırma yöntemi. Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
Kazu, İ. Y. ve Erten, P. (2016). Öğretmenlerin yaşam boyu öğrenme yeterlikleri. İlköğretim Online, 15 (3), 838-854. DOI: http://dx.doi.org/10.17051/io.2016.07530
Keleş, Y. E. (2019). Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının kişilik tipleri ile yaşam boyu öğrenme yeterlik algılarının incelenmesi (Manisa Celal Bayar Üniversitesi Örneği) (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi), Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Manisa.
Koyuncu, İ. ve Haser, C. (2012). Sınıf öğretmeni adaylarının matematik okuryazarlığı öz-yeterlik düzeyleri ile akademik başarıları arasındaki ilişkinin incelenmesi. X. Ulusal Fen Bilimleri ve Matematik Eğitimi Kongresi. http://kongre.nigde.edu.tr /xufbmek/dosyalar/tam_metin/pdf/2384-30_05_2012-15_20_24.pdf
Köğce, D., Özpınar, İ., Mandacı Şahin, S., ve Aydoğan Yenmez, A. (2014). Öğretim elemanlarının 21. yüzyıl öğrenen standartları ve yaşam boyu öğrenmeye ilişkin görüşleri. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 22, 185-213. https://dergipark.org.tr/tr/pub/zgefd
MEB (Milli Eğitim Bakanlığı). (2014). Türkiye hayat boyu öğrenme strateji belgesi 2014-2018. http://abdigm.meb.gov.tr/projeler/ois/013.pdf
MEB (Milli Eğitim Bakanlığı). (2018). Matematik dersi öğretim programı (İlkokul ve Ortaokul 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 ve 8. Sınıflar). Talim Terbiye Kurulu Başkanlığı, Ankara.
NRC (National Research Council) (1989). Everybody counts: A report to the nation of the future of mathematics education. Washington, DC: National Academy Press.
OECD (The Organısatıon For Economıc Co-Operatıon And Development) (2006). Assessing scientific, reading and mathematical literacy, a framework for PISA 2006. http://www.pisa.oecd.org. (erişim tarihi: 12.04.2007), 2006.
Oral, B. ve Yazar, T. (2015). Öğretmen adaylarının yaşam boyu öğrenmeye ilişkin algılarının çeşitli değişkenlere göre incelenmesi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 14(52), 1-11. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/70626
Özgen, K. ve Bindak, R. (2008). Matematik okuryazarlığı öz-yeterlik ölçeğinin geliştirilmesi. Kastamonu Eğitim Dergisi, 16(2), 517-528. https://toad.halileksi.net/sites/default/files/pdf/matematik-okuryazarligi-oz-yeterlilik-olcegi-toad.pdf
Özgen, K. ve Bindak, R. (2011). Lise öğrencilerinin matematik okuryazarlığına yönelik öz yeterlik inançlarının belirlenmesi. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 11(2), 1073-1089.https://app.trdizin.gov.tr/dergi/TXpjek13PT0/kuram-ve uygulamada-egitim-bilimleri
Özgen, K., Özer, Y. ve Arslan, E. (2018). Öğretmenlerin matematik okuryazarlığı ve problem kurma öz yeterlik inançlarının incelenmesi, Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 20(1), 1-21. DOI:10.29299/kefad.2018.20.01.002
Özsoy, N. ve Yüksel, S. (2007). Matematik öğretiminde drama. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, 21, 32-36. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/234954
Özyürek, R. (2010). The reliability and validity of the mathematics self-efficacy informative sources scale. Educational Sciences: Teory & Practice, 10, 439-447. https://www.idealonline.com.tr/IdealOnline/lookAtPublications/journalDetail.xhtml?uId=9
Peker, M. ve Mirasyedioğlu, Ş. (2008). Pre-service elementary school teachers’ learning styles and attitudes towards mathematics. Eurasia Journal of Mathematics, Science & Technology Education, 4(1), 21-26. https://www.ejmste.com/
Schulz, W. (2005). Mathematics self-efficacy and student expectations: results from PISA 2003. The annual meeting of the American Educational Research Association, Montreal, Canada. Retrieved October 16, 2012, from MyPISA.
Stecey, K. and Turner, R. (2015). Asssessing mathematical literacy: The PISA experience. Australia: Springer.
Şahin, Ç. ve Arcagök, S. (2014). Öğretmenlerin hayat boyu öğrenme yeterlikleri düzeyinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 7(16), 394-417. https://dergipark.org.tr/tr/pub/adyusbd/issue/1387/16301
Şahin, M., Akbaşlı, S. & Yanpar, T.Y. (2010). Key competences for lifelong learning: the case of prospective teachers. Educational Research and Reviev. 5(10), 545-556. https://academicjournals.org/journal/ERR
Tabachnick, B.G., and Fidell, L.S. (2007). Using multivariate statistics. Boston, Pearson Education, Inc.
Tekbıyık, A. (2019). İlişkisel araştırma yöntemi. Eğitimde Araştırma Yöntemleri (Edt. Özmen, H.ve Karamustafaoğlu, O.) Ankara: Pegem Akademi.
The World Bank. (2003). Lifelong learning in the global knowledge economy: Challenges for developing countries. A World Bank Report, The World Bank, Washington, D.C.
Topbaş-Tat, E. (2018). Matematik öğretmen adaylarının matematik okuryazarlığı öz-yeterlik algıları. İlköğretim Online, 17(2), 489-499. DOI 10.17051/ilkonline.2018.418887
Uysal, E. ve Yenilmez, K. (2011). Sekizinci sınıf öğrencilerinin matematik okuryazarlığı düzeyi. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 12(2), 1-15. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ogusbd
Yaman, F. ve Yazar, T. (2015). Öğretmenlerin yaşam boyu öğrenme eğilimlerinin incelenmesi (Diyarbakır İli Örneği). Kastamonu Eğitim Dergisi, 23(4), 1553-1566. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/209790
Yasa, H. D. (2018). Öğretmen adaylarının yaşam boyu öğrenme eğilimleri ile bilgi okuryazarlığı becerileri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi), Bartın Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Bartın.
Yenilmez, K. (2010). Öğretmen adaylarının matematik okuryazarlığı özyeterlik İnançları. 9. Matematik Sempozyumu Bildiri Kitabı (ss. 455–460), Karadeniz Teknik Üniversitesi, Trabzon.
Yenilmez, K. ve Uygan, C. (2010). Yaratıcı drama yönteminin ilköğretim 7. sınıf öğrencilerinin geometriye yönelik öz-yeterlik inançlarına etkisi. Kastamonu Eğitim Dergisi, 18(3), 931-942. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/817641
Yılmaz, M. (2016). Öğretmenlerin yaşam boyu öğrenme eğilimlerinin incelenmesi. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 13(35), 253-262. https://dergipark.org.tr/tr/pub/mkusbed
Zehir, K. ve Zehir, H. (2016). İlköğretim matematik öğretmen adaylarının matematik okuryazarlığı öz-yeterlik inanç düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Uluslararası Eğitim, Bilim ve Teknoloji Dergisi, 2(2), 104-117. https://dergipark.org.tr/tr/pub/uebt

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Authors

Murtaza Aykac ^*
Türkiye

Davut Köğce
Türkiye

Buket Aslandağ
Türkiye

Publication Date

June 26, 2021

Submission Date

May 13, 2020

Acceptance Date

June 25, 2020

Published in Issue

Year 2021 Volume: 10 Number: 2

DOI

https://doi.org/10.30703/cije.736860

IZ

https://izlik.org/JA84RN33DY

Cite

RIS / Bibtex

APA

Aykac, M., Köğce, D., & Aslandağ, B. (2021). Öğretmen Adaylarının Matematik Okuryazarlıkları ile Hayat Boyu Öğrenme Yeterlilikleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Cumhuriyet Uluslararası Eğitim Dergisi, 10(2), 510-532. https://doi.org/10.30703/cije.736860